Jak wystąpić ze spółki cywilnej?

Jak wystąpić ze spółki cywilnej?

Choć spółka cywilna może wydawać się idealną formą współpracy dla osób chcących wspólnie prowadzić działalność gospodarczą, życie gospodarcze niejednokrotnie przynosi zmiany, które skłaniają do ponownej refleksji nad przyszłością biznesu. Zdarza się, że wspólnik dochodzi do wniosku, iż jego wizja prowadzenia firmy rozminęła się z oczekiwaniami lub zmieniły się jego życiowe priorytety. W takim momencie pojawia się pytanie: jak wystąpić ze spółki cywilnej i co to oznacza w praktyce – zarówno dla występującego wspólnika, jak i dla pozostałych.

Wystąpienie z uwagi na porozumienie stron

Najprostszą, a zarazem najmniej konfliktową drogą, by rozwiązać kwestię wystąpienia ze spółki cywilnej, jest porozumienie między wspólnikami. Jeśli wszystkie strony wyrażają zgodę, można ustalić warunki rozstania – zarówno w zakresie rozliczeń, jak i dalszego prowadzenia działalności. Umowa spółki może przewidywać takie sytuacje i zawierać zapisy, które upraszczają procedurę wystąpienia. Gdy jednak brak jest jednomyślności, proces może wymagać podjęcia bardziej formalnych działań.

Wystąpienie na mocy wypowiedzenia

Wspólnik ma również prawo do jednostronnego wypowiedzenia swojego udziału w spółce. W takiej sytuacji powinien złożyć pisemne oświadczenie o wypowiedzeniu umowy spółki z zachowaniem terminu określonego w umowie (lub wynikającego z przepisów kodeksu cywilnego – zazwyczaj trzy miesiące przed końcem roku obrachunkowego). Tego rodzaju wystąpienie ze spółki cywilnej niesie ze sobą konieczność rozliczenia majątku i wyznaczenia wartości wkładów oraz ewentualnych zysków lub strat przypadających na odchodzącego wspólnika.

Rozliczenie majątku wspólnika

Kwestia rozliczeń po odejściu wspólnika jest często źródłem nieporozumień, dlatego warto podejść do niej z rozwagą i, najlepiej, z pomocą doświadczonego doradcy prawnego lub księgowego. Występującemu wspólnikowi przysługuje wypłata wartości jego udziału kapitałowego – a także ewentualny udział w zysku, jeśli umowa spółki tak stanowi. W przypadku różnicy zdań co do wyceny majątku, możliwe jest powołanie rzeczoznawcy. Zanim ktoś podejmie decyzję o tym, jak wystąpić ze spółki cywilnej, powinien dobrze przeanalizować, jakie konsekwencje niesie za sobą taka decyzja – nie tylko finansowe, lecz także prawne.

Co z odpowiedzialnością po odejściu?

Wielu przedsiębiorców nie zdaje sobie sprawy z faktu, że odpowiedzialność za zobowiązania spółki nie kończy się w dniu jej opuszczenia. Wspólnik, który wystąpił, nadal odpowiada solidarnie za te zobowiązania, które powstały w czasie jego uczestnictwa w spółce. To oznacza, że nawet po formalnym wystąpieniu ze spółki cywilnej, może być on wciąż wzywany do spłaty długów sprzed dnia wystąpienia. To kolejny powód, dla którego decyzję tę warto podejmować z rozwagą, zasięgając przy tym porady specjalistów.

Kontynuacja działalności przez pozostałych wspólników

Spółka cywilna po odejściu jednego ze wspólników może nadal funkcjonować, o ile w umowie przewidziano taką możliwość lub pozostali wspólnicy zgodnie postanowią o kontynuacji działalności. Wówczas konieczne będzie dokonanie zmian w urzędzie skarbowym oraz w CEIDG, a także dostosowanie księgowości do nowego układu udziałów. Pytanie, jak wystąpić ze spółki cywilnej nie dotyczy więc wyłącznie jednej osoby – wpływa również na tych, którzy pozostają, i zmusza ich do przemyślenia dalszej drogi rozwoju przedsiębiorstwa.